Otel ve restoranlarda atık kovası ve poşet rengi, tahmin değil mevzuat işidir. Sıfır Atık Yönetmeliği'nin 14. maddesi hangi atığın hangi renkte biriktirileceğini tanımlar. Bu rehber, yönetmelik metninden doğrulanan renkleri ve satın alma öncesi sorulması gereken soruları özetliyor.
Kısa cevap: Kâğıt, cam, metal ve plastik birlikte biriktiriliyorsa mavi, diğer atıklar için koyu gri. Malzemeye göre ayrı biriktiriliyorsa kâğıt mavi, plastik sarı, cam yeşil, metal açık gri. Biyo-bozunur atıklar için kahverengi. (Sıfır Atık Yönetmeliği, Madde 14/3)
Yönetmelik Renkleri Nasıl Tanımlıyor?
Sıfır Atık Yönetmeliği, 12 Temmuz 2019 tarihli ve 30829 sayılı Resmî Gazete'de yayımlandı. Madde 14, atık biriktirme ekipmanlarında kullanılacak renkleri iki ayrı sistem olarak tanımlar: atıkların birlikte biriktirildiği sistem ve malzeme türüne göre ayrı biriktirildiği sistem.
| Sistem | Atık türü | Renk |
|---|---|---|
| Birlikte biriktirme | Kâğıt, cam, metal, plastik | Mavi |
| Birlikte biriktirme | Diğer atıklar | Koyu gri |
| Malzemeye göre ayrı | Kâğıt | Mavi |
| Malzemeye göre ayrı | Plastik | Sarı |
| Malzemeye göre ayrı | Cam | Yeşil |
| Malzemeye göre ayrı | Metal | Açık gri |
| Ayrı biriktirme | Biyo-bozunur atıklar | Kahverengi |
| Özel ekipman | Atık ilaçlar | Beyaz |
Kaynak: Sıfır Atık Yönetmeliği, Resmî Gazete 12.07.2019, sayı 30829, Madde 14/3; atık ilaç ekipmanı rengi için 09.10.2021 tarihli, 31623 sayılı değişiklik (Madde 9).
Hangi Sistemi Kullanmalısınız?
Bu seçim işletmenin tercihine bırakılmamış; belediyenizin toplama sistemine bağlıdır. Yönetmelik, mahalli idarelerin toplama faaliyetlerini il Sıfır Atık Yönetim Sistemi Planı'na ve Ek-5'te gösterilen gruplamalara göre yürüteceğini belirtir (Madde 14/9). Madde 14/10 ise mavi biriktirme ekipmanında karışık biriktirilen kâğıt/karton, cam, metal ve plastik atıkların geri kazanıma hazırlanması için toplama-ayrıştırma tesislerinden söz eder.
Pratik sonuç: poşet satın almadan önce işletmenizin bulunduğu belediyenin hangi sistemi uyguladığını öğrenin. Karışık mavi sistemde iki renk (mavi ve koyu gri), malzemeye göre ayrı sistemde dört renk gerekir.
Biyo-Bozunur Atıklar ve Kahverengi Kural
Yemek hazırlama ve servis yapılan otel ve restoranlarda organik atık yoğun oluşur. Yönetmelik, biyo-bozunur atıkların yoğun oluştuğu yerlerde bunların ayrı biriktirilmesi halinde kahverengi renk kullanılmasını tanımlar (Madde 14/3).
Gümüş, altın veya platin sıfır atık belgesi hedefleyen işletmeler için ayrıca bir hüküm vardır: Madde 14/4(ş), Ek-4'teki kriterlerin sağlanması koşuluyla, belirtilen ekipmanlara ilave olarak biyo-bozunur atıklar için kahverengi olmak üzere en az üçlü toplama sistemi kurulmasını ister.
Hangi İşletmeler Sıfır Atık Belgesi Almak Zorunda?
Madde 16/1, sıfır atık yönetim sistemini kurmakla yükümlü olan ve Ek-1 listesinde yer alan yerlerin temel seviyede sıfır atık belgesi almasını zorunlu kılar. Ek-1 listesini bu rehberde aktarmıyoruz; işletmenizin kapsamda olup olmadığını İl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü'nden veya Bakanlığın Sıfır Atık sitesinden teyit etmenizi öneririz.
Konaklama tesisleri için 9 Ekim 2021 tarihli değişiklikle gelen Madde 16/2'ye göre, temel seviye belgeye sahip yerlerden 250 oda ve üstü konaklama kapasiteli işletmeler gümüş, altın veya platin sıfır atık belgesini almakla yükümlüdür.
Önemli not: Yönetmeliğin ilk metninde bu eşik 50 odaydı; 2021 değişikliğiyle 250 odaya çıkarılmıştır. İnternetteki eski kaynaklarda 50 odalık eşik hâlâ dolaşabilir. Güncel metni esas alın.
Poşet Rengi mi, Kap Rengi mi?
Yönetmelik renk standardını biriktirme ekipmanları için tanımlar. Okuduğumuz Madde 14 metninde poşet rengini ayrıca zorunlu kılan bir hüküm yer almıyor; Ek-5'in metnine ise bu çalışmada ulaşamadık. Dolayısıyla "poşet şu renkte olmalıdır" diye kesin bir kural aktarmıyoruz.
Tedarikçi olarak önerimiz, poşet rengini kap rengiyle eşleştirmektir. Lotus Grup'un 20 yıllık temizlik ve tesis yönetimi sahası deneyiminde karışmaların en sık yaşandığı yerler mutfak, bar, oda servisi ve kat hizmetleri noktalarıdır; kap ve poşet aynı renkteyse personel yanlış kovaya atık atma riskini kendiliğinden azaltır. Bu öneri yönetmelik hükmü değil, saha uygulamasıdır.
Satın Almadan Önce Sorulacak 5 Soru
- Belediyem hangi toplama sistemini uyguluyor: karışık mavi mi, malzemeye göre ayrı mı?
- İşletmem Ek-1 listesinde yer alıyor mu, hangi belge seviyesi gerekiyor?
- Mutfakta biyo-bozunur atığı ayrı biriktiriyor muyum, kahverengi ekipmanım var mı?
- Kap renkleri ile poşet renkleri eşleşiyor mu?
- Personel hangi renk hangi atık için, biliyor mu?
İlgili Ürünler
Lotus Tedarik'in çöp poşetleri ve diğer poşet ürünleri için Poşet Ürünleri sayfamızı ziyaret edebilirsiniz. İhtiyaç duyduğunuz renk ve ebatlar için sipariş öncesi bizimle iletişime geçin. Otel ve restoranlarda tek kullanımlık ürün mevzuatı için PPWR 2026 rehberimize da göz atabilirsiniz.
Sık Sorulan Sorular
Çöp poşetinin rengi yönetmelikle zorunlu mu?
Sıfır Atık Yönetmeliği Madde 14/3, renk standartlarını atık biriktirme ekipmanları (kovalar ve konteynerler) için tanımlar. Okuduğumuz Madde 14 metninde poşet rengini ayrıca zorunlu kılan bir hüküm bulunmuyor; Ek-5 metnini okuyamadık. Uygulamada poşet rengini kap rengiyle eşleştirmek karışmayı önler.
Karışık biriktirmede hangi renkler kullanılır?
Kâğıt, cam, metal ve plastik atıklar birlikte biriktirilecekse mavi, diğer atıklar için koyu gri renk kullanılır (Madde 14/3).
Malzemeye göre ayrı biriktirmede renkler neler?
Kâğıt atıklar için mavi, plastik atıklar için sarı, cam atıklar için yeşil, metal atıklar için açık gri renk kullanılır. Biyo-bozunur atıkların ayrı biriktirilmesinde kahverengi kullanılır (Madde 14/3).
250 odadan küçük bir otelin sıfır atık belgesi alması gerekir mi?
Madde 16/2'ye göre gümüş, altın veya platin belge yükümlülüğü 250 oda ve üstü konaklama işletmeleri içindir. Temel seviye belge yükümlülüğü ise Ek-1 listesindeki yerleri kapsar (Madde 16/1); işletmenizin listede olup olmadığını İl Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Müdürlüğü'nden teyit edin.
Hangi renk poşeti almalıyım?
Belediyenizin il Sıfır Atık Yönetim Sistemi Planı'ndaki toplama grubuna bağlıdır (Madde 14/9). Belediye karışık mavi sistem uyguluyorsa mavi ve koyu gri, malzeme bazlı sistem uyguluyorsa ilgili renkler gerekir. Önce belediyenizin sistemini öğrenin, sonra poşet alın.
Lotus Tedarik'ten çöp poşeti nasıl sipariş edilir?
0850 562 0 242 numaralı hattı arayabilir veya info@lotusgrup.com.tr adresine yazabilirsiniz. İşletmenizin türünü, kullanım noktalarını ve ihtiyaç duyduğunuz renk ve ebatları paylaşın; size uygun seçenekleri birlikte belirleyelim.
Kaynaklar
- Sıfır Atık Yönetmeliği, Resmî Gazete 12.07.2019, sayı 30829 (Madde 14, 16)
- Sıfır Atık Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik, Resmî Gazete 09.10.2021, sayı 31623 (Madde 9 ve 10)
- T.C. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, Sıfır Atık
Bu yazı genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki danışmanlık değildir. Yönetmeliğin Ek-1 ve Ek-5 metinleri bu çalışmada okunamamıştır; işletmenize özel yükümlülükler için yetkili İl Müdürlüğü'ne danışın.
← Tüm Blog Yazıları